Czym jest motoryka duża?
Motoryka duża obejmuje ruchy angażujące większe grupy mięśniowe oraz całe ciało. Dotyczy przede wszystkim takich aktywności jak:
chodzenie,
bieganie,
skakanie,
czołganie się,
wspinanie,
utrzymywanie równowagi,
rzucanie i łapanie,
pokonywanie przeszkód,
zmiana pozycji ciała.
Rozwijanie tych umiejętności jest procesem stopniowym. Dziecko zdobywa kolejne doświadczenia ruchowe podczas codziennych aktywności i zabawy. Bardzo ważne jest więc zapewnienie mu możliwości swobodnego poruszania się oraz wykonywania różnorodnych ćwiczeń.
Nie chodzi przy tym wyłącznie o wykonywanie określonych zadań ruchowych. Dzieci bardzo często rozwijają sprawność właśnie podczas spontanicznej zabawy — budując konstrukcje, wspinając się, przenosząc elementy czy pokonując przygotowane przez siebie przeszkody.
Dlaczego zabawa ruchowa jest tak ważna dla dzieci?
Naturalną potrzebą dziecka jest ruch. Maluchy poznają otoczenie poprzez dotyk, przemieszczanie się oraz eksperymentowanie z przedmiotami znajdującymi się wokół nich.
Podczas zabaw ruchowych dziecko może ćwiczyć między innymi:
kontrolowanie pozycji ciała,
koordynację ruchów,
orientację przestrzenną,
planowanie kolejnych ruchów,
zmianę kierunku poruszania się,
utrzymywanie stabilnej pozycji,
dostosowanie ruchu do rodzaju przeszkody.
W praktyce wiele aktywności łączy kilka takich elementów jednocześnie.
Przykładowo przejście przez prosty tor przeszkód może wymagać wejścia na podest, przejścia po wąskiej powierzchni, zejścia, przeskoczenia przeszkody oraz przejścia przez tunel.
Dla dziecka jest to przede wszystkim zabawa. Jednocześnie wykonuje ono wiele różnorodnych ruchów i uczy się lepiej kontrolować swoje ciało.
Klocki piankowe jako element zabawy ruchowej
Klocki piankowe mogą stanowić interesujące uzupełnienie sali zabaw, sali przedszkolnej, przestrzeni edukacyjnej lub pomieszczenia przeznaczonego do aktywności ruchowych.
W przeciwieństwie do klasycznych niewielkich klocków konstrukcyjnych duże elementy piankowe mogą zostać wykorzystane również jako część przestrzeni, po której dzieci się poruszają.
Z klocków można tworzyć między innymi:
Ogromną zaletą jest możliwość regularnej zmiany układu.
Jednego dnia klocki mogą stworzyć tor przeszkód, kolejnego — zamek lub bazę, a podczas następnych zajęć mogą zostać wykorzystane jako element zabawy tematycznej.
Dzięki temu dzieci nie muszą wykonywać ciągle tych samych ćwiczeń.
Jak klocki piankowe mogą wspierać motorykę dużą?
Sposób wykorzystania klocków można dostosować do wieku dzieci, dostępnej przestrzeni oraz rodzaju organizowanych zajęć.
W przypadku motoryki dużej szczególnie wartościowe są aktywności wymagające zmiany pozycji ciała oraz pokonywania różnych powierzchni i przeszkód.
Wchodzenie na podesty
Z większych klocków piankowych można przygotować niewielkie podesty lub stopnie.
Dziecko podczas wchodzenia i schodzenia musi odpowiednio ustawić ciało, przenosić ciężar pomiędzy nogami oraz kontrolować kolejne ruchy.
W zależności od konstrukcji można tworzyć bardzo proste układy dla młodszych dzieci albo bardziej rozbudowane konfiguracje dla starszych grup.
Przechodzenie przez przeszkody
Prosta przeszkoda złożona z kilku klocków zachęca dziecko do zastanowienia się, w jaki sposób ją pokonać.
Może ono:
Takie zabawy pozwalają tworzyć sytuacje wymagające od dziecka samodzielnego planowania ruchu.
Tor przeszkód z klocków piankowych
Jednym z najprostszych sposobów wykorzystania większego zestawu jest stworzenie toru przeszkód dla dzieci.
Nie musi być on szczególnie skomplikowany.
Przykładowy tor może składać się z kilku etapów:
wejście na niski podest,
zejście po miękkim stopniu,
przejście pomiędzy dwoma klockami,
przejście przez tunel,
pokonanie niewielkiej przeszkody,
dojście do mety.
Trasę można regularnie zmieniać.
Dzięki temu dzieci nie zapamiętują jednego schematu ruchowego, lecz za każdym razem muszą dostosować się do nowego układu.
Można również wprowadzać dodatkowe zasady, na przykład:
„Przejdź przez tor bez dotykania podłogi.”
„Pokonaj trasę, poruszając się jak kot.”
„Przejdź przez tunel, a następnie wskocz na podest.”
„Znajdź najkrótszą drogę do mety.”
W ten sposób jedna konstrukcja może być wykorzystywana podczas wielu różnych zabaw.
Ćwiczenia równowagi z wykorzystaniem klocków
Motoryka duża jest ściśle związana z umiejętnością utrzymywania równowagi.
Klocki mogą posłużyć do tworzenia prostych ścieżek, po których dziecko przechodzi od jednego elementu do kolejnego.
Można ułożyć je:
w jednej linii,
z niewielkimi przerwami,
w kształcie łuku,
naprzemiennie,
w różnych kierunkach.
Zadaniem dziecka może być przejście całej trasy bez zejścia na podłogę.
Taką zabawę można dodatkowo urozmaicić, prosząc dziecko o zatrzymanie się na chwilę na wybranym elemencie albo wykonanie prostego ruchu przed przejściem dalej.
Wspinanie i zmiana wysokości
Dzieci bardzo chętnie eksplorują przestrzeń znajdującą się na różnych wysokościach.
Z odpowiednich elementów piankowych można stworzyć niewielkie schodki, wzniesienia oraz konstrukcje zachęcające do wchodzenia i schodzenia.
Takie aktywności angażują mięśnie nóg oraz całego tułowia.
Jednocześnie dziecko musi ocenić:
wysokość elementu,
miejsce ustawienia stopy,
odległość do kolejnego klocka,
sposób zejścia z konstrukcji.
W przypadku zabaw ruchowych konstrukcje zawsze powinny być dostosowane do wieku, możliwości dzieci oraz przeznaczenia konkretnego zestawu klocków.
Czołganie i przechodzenie przez tunel
Jeżeli zestaw umożliwia tworzenie większych konstrukcji, z klocków można przygotować również prosty tunel.
Przechodzenie przez niego wymaga zupełnie innego sposobu poruszania niż chodzenie czy bieganie.
Dziecko może:
czołgać się,
przechodzić na czworakach,
przeciskać się pomiędzy elementami,
zmieniać pozycję ciała.
Można również wykorzystać tunel jako fragment większego toru ruchowego.
Budowanie konstrukcji również angażuje całe ciało
Warto pamiętać, że rozwój ruchowy nie odbywa się wyłącznie wtedy, gdy dziecko chodzi lub biega po konstrukcji.
Sam proces budowania z dużych klocków także wymaga aktywności.
Dziecko musi podnosić elementy, przenosić je, obracać i ustawiać w wybranym miejscu.
Przy większych konstrukcjach dzieci bardzo często współpracują.
Jedno dziecko może trzymać element, drugie go przesuwać, a trzecie decydować o tym, gdzie powinien zostać ustawiony.
Takie zadania łączą ruch z planowaniem przestrzennym oraz współpracą w grupie.
Zabawa „podłoga to lawa”
Popularną zabawę „podłoga to lawa” można łatwo przygotować z wykorzystaniem klocków piankowych.
Na podłodze układa się kilka elementów w taki sposób, aby dzieci mogły przechodzić pomiędzy nimi.
Zasada jest prosta — nie można dotknąć podłogi.
Dziecko musi więc ocenić odległość pomiędzy elementami oraz zdecydować, czy należy zrobić krok, przeskoczyć lub zmienić kierunek.
Układ można stopniowo modyfikować, zwiększając lub zmniejszając odległości pomiędzy poszczególnymi elementami.
Budowa mostu
Kolejnym pomysłem jest wspólne stworzenie mostu prowadzącego z jednego miejsca sali do drugiego.
Dzieci otrzymują zestaw elementów i próbują stworzyć konstrukcję umożliwiającą przejście określonej trasy.
Zabawa może więc składać się z dwóch etapów:
najpierw dzieci budują konstrukcję, a następnie próbują ją pokonać.
To interesujące połączenie aktywności konstrukcyjnej z zabawą ruchową.
Zabawa w zamek lub bazę
Nie każda aktywność musi mieć formę typowego ćwiczenia.
Dzieci mogą wykorzystać duże klocki piankowe do zabawy
Zaloguj przez Facebooka
Zaloguj przez Google