Klocki piankowe w małej sali – jak dobrać liczbę i rozmiar elementów?

Dlaczego wielkość sali ma znaczenie przy wyborze klocków piankowych?

Podstawowym błędem przy wyborze wyposażenia jest analizowanie wyłącznie samego produktu, bez uwzględnienia całego pomieszczenia.

Klocki piankowe podczas zabawy zajmują znacznie więcej miejsca niż wtedy, gdy są ustawione jeden na drugim lub schowane przy ścianie. Dzieci budują z nich tory, domki, przeszkody czy konstrukcje przestrzenne, dlatego trzeba pozostawić dodatkową powierzchnię umożliwiającą swobodne poruszanie się wokół powstałej zabudowy.

W małej sali należy więc znaleźć kompromis pomiędzy:

• liczbą dostępnych elementów,
• ich wielkością,
• możliwościami tworzenia różnych konstrukcji,
• powierzchnią potrzebną do zabawy,
• miejscem na przechowywanie,
• liczbą dzieci korzystających jednocześnie z zestawu.

Nie zawsze większy zestaw oznacza większą funkcjonalność. W niewielkim pomieszczeniu często lepiej sprawdza się kilkanaście odpowiednio dobranych elementów niż bardzo rozbudowany zestaw, którego większość trzeba przez dużą część czasu przechowywać poza salą.

Najpierw określ rzeczywistą przestrzeń do zabawy

Powierzchnia całego pomieszczenia nie jest tym samym co powierzchnia dostępna dla dzieci.

Jeżeli sala ma na przykład 25 m², część miejsca mogą zajmować:

• stoliki,
• krzesła,
• regały,
• szafki,
• półki na zabawki,
• materace,
• wyposażenie terapeutyczne,
• ciągi komunikacyjne.

Dlatego przed wyborem zestawu warto zmierzyć przestrzeń, którą rzeczywiście można przeznaczyć na aktywność z klockami.

Należy również pamiętać, że podczas zabawy potrzebne jest miejsce nie tylko na same elementy, ale również na dzieci znajdujące się obok konstrukcji.

Jeżeli klocki zajmą praktycznie całą wolną powierzchnię, korzystanie z nich może stać się niewygodne.

Ile klocków piankowych potrzeba w małej sali?

Nie istnieje jedna liczba odpowiednia dla każdej placówki. W praktyce liczba elementów powinna zależeć przede wszystkim od wieku dzieci, liczebności grupy i rodzaju aktywności.

W niewielkich pomieszczeniach często dobrym punktem wyjścia jest zestaw składający się z około 8–15 elementów.

Pozwala on stworzyć między innymi:

• prosty tor przeszkód,
• niewielką konstrukcję,
• przejście,
• stopnie,
• mały tunel,
• siedziska,
• elementy do ćwiczeń ruchowych.

Jeżeli z wyposażenia korzysta większa grupa dzieci, można rozważyć większy zestaw, ale niekoniecznie wszystkie klocki muszą znajdować się jednocześnie na podłodze.

Dobrym rozwiązaniem jest rotacyjne wykorzystywanie elementów.

Przykładowo z zestawu liczącego 20 klocków podczas konkretnych zajęć można wykorzystać tylko 8–12 brył, a pozostałe pozostawić w miejscu przechowywania.

Dzięki temu nauczyciel lub terapeuta może regularnie modyfikować układ ćwiczeń bez nadmiernego ograniczania przestrzeni.

Mała sala – mniejsze klocki czy kilka dużych?

Najbardziej funkcjonalne zestawy zazwyczaj łączą kilka rozmiarów elementów.

W niewielkiej sali warto jednak zachować przewagę małych i średnich brył.

Dlaczego?

Mniejsze elementy można łatwiej:

• przestawiać,
• układać,
• łączyć,
• przechowywać,
• dopasowywać do różnych aktywności.

Duże klocki mogą natomiast pełnić rolę podstaw konstrukcji, podestów czy większych przeszkód.

Dobrym rozwiązaniem może być więc zestaw zawierający:

• kilka małych prostopadłościanów,
• kilka średnich brył,
• 1–3 większe elementy,
• pojedynczy wałek lub półwałek,
• klin,
• element przypominający stopień.

Takie zróżnicowanie daje znacznie więcej możliwości niż zestaw składający się wyłącznie z dużych brył.

Jakie rozmiary klocków piankowych są najbardziej praktyczne?

W małych pomieszczeniach najlepiej wybierać elementy, które mogą pełnić kilka funkcji.

Niewielki prostopadłościan może zostać wykorzystany jako:

• klocek konstrukcyjny,
• niewielkie siedzisko,
• stopień,
• element toru przeszkód,
• podpora.

Większy element może natomiast pełnić funkcję platformy lub podstawy konstrukcji.

Nie warto więc koncentrować się wyłącznie na jednym wymiarze. Znacznie ważniejsza jest możliwość łączenia poszczególnych brył.

Przykładowy kompaktowy zestaw może zawierać elementy o długości około:

• 20–30 cm,
• 30–50 cm,
• 50–70 cm.

Nie oznacza to, że każdy zestaw powinien posiadać dokładnie takie wymiary. Są to raczej przykładowe proporcje pozwalające stworzyć różnorodne konstrukcje bez wykorzystywania bardzo dużych elementów.

Dobieraj kształty, a nie tylko liczbę klocków

Dziesięć identycznych prostopadłościanów może oferować mniejsze możliwości zabawy niż osiem zróżnicowanych brył.

Przy kompletowaniu zestawu warto uwzględnić różne formy.

Prostopadłościany

To najbardziej uniwersalne elementy. Można je ustawiać pionowo i poziomo, tworzyć z nich murki, schodki, platformy czy proste konstrukcje.

Kostki

Mniejsze kostki sprawdzają się szczególnie dobrze w zabawach konstrukcyjnych. Są łatwe do przenoszenia również przez młodsze dzieci.

Kliny

Klin może zostać wykorzystany jako niewielka pochylnia, element ćwiczeń ruchowych lub część toru przeszkód.

Wałki i półwałki

Wprowadzają do zestawu element zaokrąglony i pozwalają przygotować bardziej zróżnicowane ćwiczenia.

Duże bryły

Jedna lub dwie większe bryły mogą stanowić podstawę całej konstrukcji. W małym pomieszczeniu zazwyczaj nie ma jednak potrzeby kupowania wielu takich elementów.

Jak dopasować zestaw do wieku dzieci?

Rozmiar elementów powinien być dopasowany również do wieku użytkowników.

Klocki piankowe dla żłobka

W przypadku najmłodszych dzieci szczególnie praktyczne są lekkie, niezbyt wysokie elementy.

Zestaw może składać się głównie z:

• niewielkich kostek,
• prostopadłościanów,
• niskich klinów,
• miękkich wałków.

Wysokie konstrukcje nie są konieczne. Znacznie ważniejsza jest możliwość przesuwania elementów, przechodzenia pomiędzy nimi i tworzenia prostych układów ruchowych.

Klocki piankowe dla przedszkola

Starsze dzieci mogą już samodzielnie tworzyć bardziej rozbudowane konstrukcje.

Dobrym rozwiązaniem będzie większa różnorodność elementów oraz kilka średnich lub większych brył umożliwiających budowanie przestrzennych konstrukcji.

Warto jednak pamiętać, że ciężar pojedynczego elementu powinien umożliwiać dzieciom bezpieczne manipulowanie nim.

Klocki piankowe do sali terapeutycznej

W gabinetach i niewielkich salach terapeutycznych szczególnie ważna jest możliwość szybkiego zmieniania ustawienia wyposażenia.

Zamiast dużego zestawu można więc zastosować kilka starannie dobranych elementów współpracujących z pozostałym wyposażeniem sali.

Klocki mogą być wykorzystywane razem z:

• materacami,
• równoważniami,
• tunelami,
• wałkami rehabilitacyjnymi,
• drabinkami,
• platformami.

Ile dużych elementów warto kupić?

W niewielkiej sali duże bryły powinny być traktowane jako baza zestawu, a nie jego główna część.

Najczęściej wystarczy kilka większych elementów.

Przykładowo zestaw może składać się z:

• 2 dużych prostopadłościanów,
• 3–4 średnich elementów,
• 4–6 małych brył,
• klina,
• półwałka lub wałka.

W ten sposób można stworzyć zestaw liczący około 10–15 elementów, który nie zajmuje przesadnie dużej powierzchni, a jednocześnie zapewnia wiele możliwości konfiguracji.

Wysokość elementów jest równie ważna jak długość

W niewielkich salach często analizuje się przede wszystkim długość i szerokość klocków. Tymczasem równie istotna jest wysokość.

Bardzo wysokie elementy:

• trudniej przechowywać,
• mogą ograniczać widoczność opiekuna,
• zajmują więcej miejsca podczas budowania,
• mogą tworzyć mniej stabilne konstrukcje.

W przypadku małych sal zazwyczaj bardziej funkcjonalne są niskie i średnie elementy, które można układać jeden na drugim.

Dzięki temu dzieci mogą budować wyższe konstrukcje wtedy, gdy jest to potrzebne, a po zakończeniu zabawy elementy można łatwiej uporządkować.

Czy kupować jeden duży zestaw?

Nie zawsze.

W niewielkiej placówce bardziej praktyczne może być stopniowe kompletowanie wyposażenia.

Na początku można wybrać podstawowy zestaw zawierający kilka uniwersalnych elementów, a następnie obserwować, które bryły są wykorzystywane najczęściej.

Później można uzupełnić wyposażenie przykładowo o:

• dodatkowy klin,
• drugi półwałek,
• większą platformę,
• mniejsze kostki,
• dodatkowe prostopadłościany.

Takie podejście pozwala lepiej dopasować wyposażenie do rzeczywistego sposobu prowadzenia zajęć.

Przechowywanie klocków w małej sali

Przed zakupem warto odpowiedzieć na jedno bardzo praktyczne pytanie:

gdzie klocki będą znajdowały się po zakończeniu zajęć?

Duży zestaw może wyglądać atrakcyjnie na zdjęciu, ale jeżeli placówka nie posiada magazynu ani osobnej przestrzeni na sprzęt, kilkadziesiąt brył może stać się problemem organizacyjnym.

W małych salach sprawdzają się zestawy, które można:

• ustawić jeden na drugim,
• wsunąć pod większe elementy,
• ułożyć przy ścianie,
• wykorzystać jako siedziska,
• rozdzielić pomiędzy kilka stref.

Warto również wybierać elementy o proporcjach umożliwiających tworzenie zwartych stosów.

Przykładowo kilka prostokątnych brył można po zajęciach ułożyć w jeden blok zajmujący stosunkowo niewielką powierzchnię podłogi.

Klocki jako wyposażenie wielofunkcyjne

Przy ograniczonej powierzchni każde wyposażenie powinno najlepiej pełnić więcej niż jedną funkcję.

Klocki piankowe dobrze wpisują się w tę zasadę.

Poza klasycznym budowaniem mogą być wykorzystywane podczas:

• ćwiczeń ruchowych,
• zajęć integracji sensorycznej,
• zabaw równoważnych,
• zabaw tematycznych,
• ćwiczeń orientacji przestrzennej,
• tworzenia ścieżek ruchowych,
• budowania tymczasowych stref w sali.

Niektóre większe elementy mogą również pełnić funkcję prostych siedzisk lub podestów.

Dzięki temu nawet stosunkowo niewielki zestaw może być regularnie wykorzystywany na wiele sposobów.

Zestaw dla kilku dzieci a zestaw dla całej grupy

Inaczej należy zaplanować wyposażenie używane przez 2–4 dzieci, a inaczej zestaw przeznaczony dla grupy liczącej kilkanaście osób.

W przypadku niewielkiej sali nie zawsze jednak trzeba zapewniać osobny klocek każdemu dziecku.

Klocki mogą być wykorzystywane podczas pracy:

• w parach,
• w małych grupach,
• rotacyjnie,
• w ramach jednej ze stref aktywności.

Przy grupie 15–20 dzieci bardziej funkcjonalne może być utworzenie kilku stanowisk niż udostępnienie całego zestawu wszystkim dzieciom jednocześnie.

Takie rozwiązanie pozwala ograniczyć liczbę potrzebnych elementów oraz ułatwia zachowanie porządku w pomieszczeniu.

Jak zaplanować zestaw do małej sali?

Przed zakupem warto przeprowadzić prostą analizę.

1. Zmierz wolną powierzchnię

Nie powierzchnię całego pomieszczenia, lecz miejsce faktycznie dostępne do aktywności.

2. Określ liczbę dzieci

Zastanów się, ile dzieci będzie korzystać z klocków jednocześnie.

3. Określ zastosowanie

Inny zestaw będzie potrzebny przede wszystkim do budowania, a inny do ćwiczeń ruchowych lub terapii.

4. Wybierz kilka rozmiarów

Zamiast kilkunastu identycznych elementów lepiej połączyć małe, średnie i pojedyncze większe bryły.

5. Zaplanuj przechowywanie

Jeszcze przed zakupem należy wiedzieć, gdzie wyposażenie będzie znajdowało się po zajęciach.

Przykładowy zestaw klocków piankowych do małej sali

Dla niewielkiej sali można rozważyć zestaw składający się przykładowo z:

• 4 małych prostopadłościanów,
• 2 kostek,
• 2 średnich prostopadłościanów,
• 1 większego elementu,
• 1 klina,
• 1 półwałka.

Łącznie daje to 11 elementów.

Taki zestaw może wystarczyć do przygotowania prostego toru przeszkód, niewielkiej konstrukcji czy kilku stanowisk ruchowych.

W razie potrzeby można następnie rozbudować go o kolejne elementy.

Czego unikać przy wyborze klocków do niewielkiej sali?

Jednym z częstszych błędów jest wybór wyposażenia wyłącznie na podstawie liczby elementów.

Zestaw składający się z 20 dużych klocków może być znacznie mniej praktyczny niż zestaw 12 dobrze dobranych brył.

Warto unikać przede wszystkim:

• zbyt dużej liczby największych elementów,
• zestawów składających się wyłącznie z jednego kształtu,
• brył trudnych do przechowywania,
• elementów niedopasowanych do wieku dzieci,
• kupowania zestawu bez wcześniejszego zmierzenia sali.

Należy również pozostawić odpowiednią ilość wolnej przestrzeni do poruszania się.

Czy klocki piankowe można dopasować do konkretnej sali?

Jeżeli standardowe zestawy nie odpowiadają wymiarom pomieszczenia, można rozważyć indywidualny dobór elementów.

Ma to szczególne znaczenie w:

• małych gabinetach,
• nietypowych pomieszczeniach,
• salach o ograniczonej powierzchni,
• placówkach posiadających już część wyposażenia.

Zamiast kupować pełny gotowy komplet, można wtedy stworzyć zestaw składający się tylko z potrzebnych kształtów i rozmiarów.

Pozwala to ograniczyć liczbę zbędnych elementów i lepiej wykorzystać dostępne miejsce.

Podsumowanie

W małej sali najważniejsza nie jest maksymalna liczba klocków piankowych, lecz odpowiednie proporcje pomiędzy wielkością zestawu a dostępną przestrzenią.

W wielu przypadkach praktycznym rozwiązaniem będzie zestaw składający się z około 8–15 zróżnicowanych elementów, z przewagą małych i średnich brył oraz kilkoma większymi elementami pełniącymi funkcję podstaw konstrukcji.

Przed zakupem warto przede wszystkim zmierzyć rzeczywistą powierzchnię przeznaczoną do zabawy, określić liczbę dzieci korzystających jednocześnie z wyposażenia i zaplanować miejsce przechowywania.

Dobrze skomponowany zestaw nie musi być duży. Kilkanaście odpowiednio dobranych klocków może umożliwiać tworzenie wielu różnych układów, a jednocześnie pozostawić w sali odpowiednią przestrzeń do swobodnego ruchu.

Jeżeli standardowe zestawy są zbyt duże lub nie odpowiadają układowi pomieszczenia, warto rozważyć dobór pojedynczych elementów albo wykonanie kształtek piankowych w rozmiarach dopasowanych do konkretnej przestrzeni.